Natuurreservaat ELSBOS (5,8130 ha)

Javascript is required to view this map.

1= Elsbos   2= Sluysbempt    3= Huisbempd    4=Blaudeveld   5+6= Bosjes Bloemvelderen

Het natuurreservaat Elsbos (5,8130 ha) sluit aan op het kasteeldomein van het Groenhof te Malderen. Het ligt ongeveer één km ten zuiden van het natuurreservaat Marselaer tussen de Broekstraat en de Grote Molenbeek (linkeroever). Erkend als natuurreservaat bij M.B. van 23.06.2008.

De overwegend natte zandleemgrond draagt alluviaal essenbos ingeplant met populier. De ondergroei bestaat uit o.a. hazelaar, zwarte els, haagbeuk, gelderse roos, éénstijlige meidoorn en aalbes. Op de drogere gedeelten van het bos is veel bosanemoon aanwezig die in het voorjaar prachtige witte tapijten vormt. In en langs de vele sloten groeien dotterbloem, grote boterbloem, grote kattenstaart, elzenzegge en moeraswalstro. We vermelden nog daslook, slanke sleutelbloem, muskuskruid, ruwe smele, ijle zegge en penningkruid. Enkele vogelsoorten: buizerd, boomklever, kleine bonte specht en houtsnip. Een paddenstoeleninventarisatie leverde enkele minder algemene tot zeldzame soorten op: harslakzwam, bleke elzenzompzwam, harige harpoenzwam, draadknotszwam, moerasbossatijnzwam, e.a. 

Ligging: Aansluitend op het kasteeldomein Groenhoven langs de Broekstraat te Malderen.
Toegankelijkheid: Beperkt, vele sloten en vrij nat.
Openstelling: Begeleide wandelingen o.l.v. Natuurpunt en op aanvraag.
Routebeschrijving: Den Elsbos is gelegen ten noorden van de dorpskom van Malderen tussen het gekende Lippelobos en de Malsersesteenweg;
Parkeermogelijkheid: In beperkte mate in de onverharde dreef langs het kasteeldomein Groenhoven.
Schoeisel: Laarzen of stevige schoenen zijn nodig in natte periodes.
Honden: Niet toegelaten.
Giften: Vermeld PROJECTNUMMER 3991 bij elke gift voor dit natuurgebied (293-0212075-88). Vanaf € 40 wordt een fiscaal attest afgeleverd.
Conservator: Eric Daelemans 052/30 97 28 eric.daelemans@telenet.be

 

In het visiegebied rond het natuurreservaat Elsbos liggen ook nog volgende natuurgebieden:

Natuurgebied SLUYSBEMPT – HUISBEMPD - BLAUDEVELD (3,2520 ha)

De percelen sluiten bij elkaar aan en liggen langs de rechteroever van de Grote Molenbeek aan het Zwaantje te Malderen. Aan de overkant van de Molenbeek heb je het natuurreservaat Elsbos en het kasteeldomein Groenhoven.

Sluysbempt (1,2058 ha) ligt in een binnenhoek van de Grote Molenbeek. De bodem bestaat overwegend uit vochtige kleigrond. In de winterperiode staat vaak een groot deel van het terrein onder water. Vóór de aankoop door Natuurpunt (okt. 2007) was het een populierenbos zonder ondergroei van struiken. De vorige eigenaar heeft de winter voordien de bomen laten kappen. Wellicht door de natte standplaats was er veel dood hout in de kruinen aanwezig. De stammen werden grotendeels afgevoerd, maar het kruinhout en de minder waardevolle stammen bleven liggen.

Eind 2009 werd een deeltje van de grote massa hout uitgesleept, verzaagd en afgevoerd door vrijwilligers, bijgestaan door paarden en tractor. Gezien de enorme hoeveelheid hout op het terrein werd beroep gedaan op de Bosgroep Groene Corridor voor hulp bij het ruimen en het aanplanten. Het grootste deel van het hout werd met behulp van een kraan op enkele rijen gelegd op het perceel zelf. Dit met de bedoeling om ruimte te maken voor de herbebossing. De aanplanting door een ploeg van Natuurpunt vond plaats begin maart 2011. We kozen in hoofdzaak voor zwarte els, op de drogere stukken aangevuld met gewone es en zomereik en langs de zuidrand een houtkant met inheemse struiken als éénstijlige meidoorn,  sleedoorn, rode kornoelje, gelderse roos, gewone vogelkers, hazelaar en steeliep. De zeer natte gedeelten (o.a. zeggenveld) werden niet beplant.

Huisbempd (1,2382 ha) sluit aan bij het vorige perceel en grenst eveneens aan de Grote Molenbeek. Het is een voormalig weiland / hooiland dat de laatste jaren vóór de aankoop (juni 2009) niet meer werd begraasd en dat enkel af en toe eens werd geklepeld door de vorige eigenaar (boer) om het enigszins proper te houden. Het resultaat was bij aankoop dan ook een verruigd grasland maar met interessante potenties om - mits een aangepast natuurbeheer - uit te groeien tot een waardevol hooiland van vochtige, matig voedselrijke gronden. Op het natste stuk vooraan noteren we een veldje met moeraszegge en een sloot met op de oevers planten als penningkruid, moeraswalstro, watermunt, wolfspoot en grote kattenstaart. Op het hooiland vinden we o.a. pinksterbloem, echte koekoeksbloem, vijfvingerkruid en slanke sleutelbloem.

Eind september 2009 heeft Natuurpunt het hooiland een eerste maal laten maaien met afvoer van het maaisel. We hebben een deel van de sloot en een kleine zink op het terrein laten uitdiepen en verbreden, en een poeltje laten uitgraven. Eind februari 2010 werd opzij van de toegang een rij struiken aangeplant: gewone vogelkers, gelderse roos, rode kornoelje, éénstijlige meidoorn en sleedoorn. In natte perioden staat dit hooiland deels onder water. We noteerden hier al vogels als watersnip, wintertaling, krakeend en vlinders als bruin zandoogje, zwartsprietdikkopje en oranjetip. Het is de bedoeling om het perceel te beheren als een vochtig bloemrijk hooiland met maai (1 of 2x per jaar) en afvoer van het maaisel. In een wilgje - temidden van wat ruigtevegetatie - op de grens met het naastliggende perceel Blaudeveld noteerden we in 2010 een sprinkhaanzanger.
 

Blaudeveld (0,8080 ha) sluit aan bij Huisbempd en grenst eveneens aan de Grote Molenbeek. Het is een voormalig weiland dat de laatste jaren vóór de aankoop (april 2011) niet meer werd begraasd en dat enkel jaarlijks eens werd gemaaid door de vorige eigenaar (boer) om het enigszins proper te houden. 

Half augustus 2010 werd het perceel voor de eerste maal gemaaid door Natuurpunt met afvoer van het maaisel. Het is de bedoeling dat het gedeelte hooiland één- of tweemaal per jaar zal worden gemaaid en het maaisel afgevoerd. Eind september 2011 hebben we ism. het regionaal landschap groene corridor 2 amfibiepoelen laten uitgraven op het perceel. Tijdens de Dag van de Natuur (19 november 2011) werden bijna 500 stuks streekeigen (autochtone) struiken aangeplant, vooral bloem- en besdragende soorten.  Hierdoor kan een grote(re) biodiversiteit tot ontwikkeling komen met gemaaid hooiland, poelen, ruigten en struikengordels.    

 

Bosjes BLOEMVELDEREN (1,1814 ha) 
 

De twee apart gelegen bosjes werden eind maart 2007 door Natuurpunt aangekocht. Ze liggen ietsje ten zuiden van Sluysbempt – Huisbempd tussen het Zwaantje, de Grote Molenbeek en de Maldersesteenweg te Londerzeel.

Het ene bosje (0,6584 ha) is een populierenaanplant met ondergroei van sparren, het andere (0,5230 ha) is een populierenaaplant zonder ondergroei van struiken.